Fabrika ve büyük ölçekli işletmelerde ek mesai dönemleri, servis planlamasının en çok aksadığı zamanlardır. Standart vardiya dışına çıkan bu dönemlerde yapılan hatalar hem maliyeti artırır hem de çalışan memnuniyetsizliğine yol açar. İşte en sık karşılaşılan 5 hata.
Planlama günler önceden bilgi ister
Boş koltuklu, gereksiz uzun sefer
Eksik/gecikmeli kayıt, anlaşmazlık
İzinli olunca süreç aksıyor
Ay sonu toplu raporda sürpriz
1. Ek Mesai Talebinin Geç Bildirilmesi
Ek mesai kararı genellikle son dakika alınır, ancak servis planlaması bu bilgiye günler önceden ihtiyaç duyar. Geç bildirim, ya boş araç göndermeye ya da yetersiz kapasiteyle personel bırakmaya yol açar.
2. Standart Güzergahın Ek Mesaiye Uyarlanmadan Kullanılması
Ek mesai saatlerinde çalışan personel sayısı ve dağılımı, normal mesai saatlerinden farklıdır. Aynı güzergahın olduğu gibi kullanılması, gereksiz uzun rotalara veya boş koltuklu seferlere neden olur.
3. Ek Seferin Hakediş Kaydına Doğru Yansıtılmaması
Ek mesai için yapılan ekstra seferler, standart puantaj sürecinin dışında kaldığı için genellikle hakediş hesaplamasına eksik veya gecikmeli yansır — bu da tedarikçiyle anlaşmazlığa yol açabilir.
4. Tek Bir Kişiye Bağlı Manuel Koordinasyon
Ek mesai servis planlaması çoğu firmada tek bir kişinin (genellikle operasyon sorumlusunun) telefon/WhatsApp üzerinden koordine ettiği manuel bir süreçtir. Bu kişi izinli olduğunda veya yoğun bir günde süreç aksar.
5. Maliyetin Sonradan Fark Edilmesi
Ek mesai seferlerinin maliyeti, standart aylık hakediş raporuna karışıp gözden kaçabilir. Sonuç olarak firma, ek mesainin gerçek maliyetini ay sonu toplu raporda, çoğu zaman şaşırarak görür.
Bu Hataları Azaltmanın Yolu
Ek mesai taleplerinin standart sefer planlamasından ayrı ama aynı sistemde, anlık olarak kaydedilmesi ve hakediş hesaplamasına otomatik yansıması, yukarıdaki hataların büyük kısmını ortadan kaldırır. Kritik nokta, ek mesai verisini "istisna" olarak elle yönetmek yerine sistemin doğal bir parçası haline getirmektir. Doluluk oranını da etkileyen bu planlama sorunlarını doluluk oranı yazımızda ayrıca ele aldık.